Đặc điểm chung

Zygophyllaceae R.Br., 1814 - Một họ thực vật có hoa, thuộc bộ Zygophyllales, nhánh rosids → fabids của hai lá mầm thật Eudicots. Kew hiện công nhận 20 chi trong họ này và khoảng 20 đến 27 chi, với 250 đến 300 loài, tùy cách xử lý ranh giới chi. Hiện chưa chắc chắn có số chính xác, nên cần đối chiếu POWO hoặc APG IV. Ở Việt Nam có 1 chi và 2 loài Gai kim hoàn Tribulus terrestris và Gai ma vương Tribulus cistoides
Phần lớn Zygophyllaceae là cây thân thảo, cây bụi hoặc cây gỗ nhỏ, nhiều loài thích nghi mạnh với môi trường khô hạn, bán hoang mạc, sa mạc và đất mặn. Đặc điểm hình thái nổi bật là lá mọc đối, phần lớn lá kép, thường 2 lá chét hoặc lông chim, một số loài có lá đơn. Hầu hết có lá kèm, đôi khi biến đổi thành gai. Hoa lưỡng tính, đối xứng tỏa tròn, thường 4-5 phần. Đài có 4-5 lá đài. Cánh hoa 4-5, rời. Nhị 2 vòng, thường có số lượng gấp đôi số cánh. Bầu trên 4-5 ô. Quả khá đa dạng, từ quả nang, quả phân liệt hoặc quả hạch thịt ở một số chi.
Zygophyllaceae là một trong những họ thực vật đặc trưng của hệ sinh thái khô hạn. Nhiều loài trong họ này có lá nhỏ, mọng hoặc tiêu giảm, một số có thân và cuống lá đảm nhận một phần chức năng quang hợp. Khả năng chịu hạn và mặn giúp họ này phân bố rộng ở các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới khô. Zygophyllaceae có phạm vi phân bố rộng ở vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới, đặc biệt phong phú tại các vùng khô hạn của châu Phi, Tây Á, Trung Á, Australia và châu Mỹ.
Zygophyllaceae có nguồn gốc tương đối cổ, với tuổi crown (crown age / crown-group age, là thời điểm ước tính của tổ tiên chung gần nhất của tất cả các dòng còn sống trong một nhánh tiến hóa) được ước tính khoảng 59,9 triệu năm (Ma viết tắt của mega-annum, nghĩa là một triệu năm "million years"), vào thế địa chất Paleocen, tổ tiên gần nhất của họ được suy đoán có nguồn gốc ở châu Phi. Tuy nhiên, hồ sơ hóa thạch của Zygophyllaceae hiện khá nghèo và chưa đủ chắc chắn để gắn các hóa thạch cụ thể vào các nhánh hiện đại, vì vậy nhiều mốc tuổi dựa trên đồng hồ phân tử. Từ tế địa chất Eocene trở đi, các dòng Zygophyllaceae nhiều lần phát tán từ vùng tổ tiên sang châu Á, Australia và Tân thế giới. Sự đa dạng hóa mạnh diễn ra chủ yếu từ tế địa  chất Miocen giữa-muộn, thuộc kỷ Neogen, khoảng 15-10 Ma, trùng với giai đoạn mở rộng mạnh của các hệ sinh thái khô hạn trên toàn cầu.