Đặc điểm chung

Apoda (Gymnophiona) Müller, 1832 - Một trong ba bộ lưỡng cư còn sinh tồn. Bộ này gồm các loài lưỡng cư không chân (caecilians). Là nhóm lưỡng cư ít được biết đến nhất do phần lớn sống đào hang dưới đất hoặc sống dưới nước, khiến việc quan sát và nghiên cứu trong tự nhiên gặp nhiều khó khăn. Hiện nay, Gymnophiona là tên được sử dụng phổ biến trong các tài liệu phân loại hiện đại, trong khi Apoda vẫn là một tên hợp lệ theo Bộ luật Danh pháp động vật quốc tế (ICZN) và thường được dùng như tên đồng nghĩa. Hiện nay, bộ Gymnophiona (Apoda) có khoảng 10 họ với 35 giống và hơn 220 loài. Số lượng loài vẫn tiếp tục tăng nhờ các nghiên cứu phân tử và phát hiện loài mới.
Apoda có nhiều đặc điểm thích nghi với lối sống đào hang. Cơ thể dài, hình trụ, giống giun hoặc rắn. Không có chân và cũng không có đai vai hay đai hông phát triển. Không có đuôi rõ rệt. Da trơn, nhiều tuyến nhầy. Có các vòng nếp (annuli) bao quanh cơ thể, khiến chúng trông giống giun đất. Mắt rất nhỏ, thường bị da hoặc xương che phủ. Có xúc tu cảm giác (tentacle) nằm giữa mắt và lỗ mũi, là cơ quan đặc trưng chỉ có ở nhóm này, giúp phát hiện mùi và rung động. Hộp sọ đặc, cứng, thích nghi với việc đào đất. Kích thước Kích thước rất đa dạng: Loài nhỏ nhất dài khoảng 9 - 10 cm, thông thường dài 20 - 50 cm, loài lớn nhất, Caecilia thompsoni dài tới khoảng 1,5 m.
Apoda đa số các loài sống trong đất ẩm dưới rừng hay dưới lớp thảm mục thực vật. Đất ven song, suối. Một số loài hoàn toàn sống dưới nước. Chúng rất cần môi trường có độ ẩm cao để tránh mất nước qua da. Là động vật ăn thịt và có hàm răng phát triển, thức ăn giun đất, mối, kiến, ấu trùng côn trùng và động vật không xương sống khác. Apoda có nhiều hình thức sinh sản đa dạng (đẻ trứng, trứng được đẻ trong hang đất ẩm. Con cái thường cuộn quanh ổ để bảo vệ trứng). Đẻ con trứng, một số loài là thai sinh (viviparous). Phôi phát triển trong ống dẫn trứng của mẹ và nhận dinh dưỡng từ các chất tiết của thành ống dẫn trứng. Chăm sóc con non (một số loài có tập tính rất đặc biệt gọi là “dermatophagy”. con non dùng những chiếc răng chuyên hóa để ăn lớp da giàu lipid do mẹ tạo ra, cung cấp dinh dưỡng trong giai đoạn đầu đời). Apoda có vai trò quan trọng trong hệ sinh thái, chúng kiểm soát quần thể động vật không xương sống trong đất. Góp phần làm tơi xốp đất thông qua hoạt động đào hang. Là nguồn thức ăn cho rắn, chim và thú ăn thịt. Chỉ thị sức khỏe của các hệ sinh thái rừng ẩm.
Apoda (Gymnophiona) là nhánh lưỡng cư hiện đại tách biệt với  các loài thuộc bộ Không đuôi Anura và bộ Có đuôi Caudata từ rất sớm. Các nghiên cứu phân tử cho thấy tổ tiên của ba bộ lưỡng cư hiện đại đã phân hóa từ cuối kỷ Jura đến đầu kỷ Permi, cách đây khoảng 300 - 330 triệu năm. Hóa thạch cổ nhất của Gymnophiona được tìm thấy là Eocaecilia micropodia, sống vào đầu kỷ Jura (~183 triệu năm trước). Loài này vẫn còn có các chi nhỏ ở phía trước, cho thấy quá trình mất chi diễn ra dần dần trong tiến hóa. Các đặc điểm như cơ thể hình trụ, hộp sọ cứng và xúc tu cảm giác là những thích nghi quan trọng đối với lối sống đào hang.