TRA CỨU SINH VẬT RỪNG VIỆT NAM

(Hơn 2000 loài thuộc các họ, bộ, nhóm khác nhau)

Ảnh:Phùng Mỹ Trung

Thạch sùng dẹt ấn độ

Tên tiếng Anh: Indo-pacific slender gecko
Tên Latin: Hemiphyllodactylus typus
Đồng danh: Ptyodactylus gracilis Bleeker, 1860
Đồng danh: Platydactylus crepuscularis Bavay, 1869
Đồng danh: Spathodactylus mutilatus Günther, 1872
Đồng danh: Lepidodactylus crepuscularis Boulenger, 1883
Tên khác: Thạch sùng dẹp ấn độ-thái bình dương
  • Độ cao so mặt nước biển 1000 M
  • Mã định danh003
  • Xác định bởiPhùng Mỹ Trung

THẠCH SÙNG DẸT ẤN ĐỘ

Hemiphyllodactylus typus Bleeker, 1860
Ptyodactylus gracilis Bleeker, 1860
Platydactylus crepuscularis Bavay, 1869
Spathodactylus mutilatus Günther, 1872
Lepidodactylus crepuscularis Boulenger, 1883
Họ: Tắc kè Gekkonidae
Bộ: Có vảy Squama

Đặc điểm nhận dạng:

Chiều dài từ mút mõm đến lỗ huyệt 29.4 -48 mm. Kích thước trứng 5.5-8.2 mm. Dài thân 13.19-19.57 mm. Dài đầu 6.23-8.97 mm. Rộng đầu 4.30-5.30 mm. Đường kính mắt 1.54-1.69 mm. Khoảng cách mắt mõm 2.48-3.50 mm; Khoảng cách mắt mũi 1.96-2.93 mm. Gian mũi 1.13-1.36 mm. 5 vảy mũi tròn. 1-3 vảy trên gian mũi. 12-14 vảy vảy môi trên. 11 vảy môi dưới. 12-14 vảy cằm. 14-15 vảy lưng. 8-10 vảy bụng. 4 màng da hình chữ nhật ở ngón đầu tiên chân trước. 5 màng da hình chữ nhật ở ngón đầu tiên chân sau. Móng vuốt phát triển từ ngón thứ hai đến thứ năm ở các chân trước và chân sau. Công thức màng chân trước 3-4-4-4, chân sau 4-4-5-4. Một hoặc hai cựa huyệt và không có lỗ đùi hoặc trước huyệt. Con ngươi dọc. Thân thon dài và mảnh. Đầu, thân và đuôi có vảy nổi hột. Không có nốt sần. Không có vảy sau cằm. Không có nếp da trên thân. Có vết tích của ngón đầu tiên không móng. Đệm nở rộng ngang, hình tam giác. Các màng đỉnh được bao quanh bởi màng da hình cây đàn thiên cầm.
Cơ quan sinh dục không màu. Vòi trứng có màu. Lưng màu bụi đến nâu. Các đốm không đều ở đỉnh đầu. Sọc mắt sẫm màu chạt từ vùng má đến phía trước phần thân. Một dãy các đốm sau mắt màu trắng nổi bật. các vệt bên xương sống hình dạng không đều, sẫm màu chạy từ gáy đến đáy đuôi và thường được ngụy trang bởi những đốm nhỏ hơn màu cam đến trắng. Vằn hình chữ u, dày đặc, sẫm màu ở đáy đuôi được ngụy trang bởi một vằn hình chữ U, màu trắng đến vàng. Mặt lưng của đuôi màu vàng sáng đến cam có các đốm xương sống sẫm màu bao quanh phía sau bởi đốm trắng. Sọc đuôi bụng bên thường xuất hiện. Cằm đến bụng đậm màu. Mặt dưới của đuôi màu cam vàng nhạt.
Sinh học, sinh thái:
Sống ở các khu vục đất thấp ven sống, kênh rạch và rừng ngập mặn ở Việt Nam. Thức ăn là những loài côn trùng sống trong khu vực phân bố. Kiếm ăn ban đêm, ban ngày chui trong các hốc cây hay lớp vỏ bong ra của cây tràm nước Melaleuca leucadendra, rễ chùm trên cây đước Rhizophora apiculata. Tên loài được đặt tên theo tiếng Latinh hemi = một nửa, tiếng Hy Lạp phyllos = lá, và tiếng Hy Lạp dactylos = ngón tay, dựa trên hình dạng của các đệm ngón chân.
Phân bố:
Trong nước: Loài mới ghi nhận lại bằng phân tích các đặc điểm hình thái và dữ liệu di truyền từ gen ND2 ở rừng ngập mặn Cần giờ và hầu khắp các tỉnh miền Tây nam bộ, Vườn quốc gia Phú Quốc, U minh hạ và U minh thượng.
Nước ngoài: Hầu khắp các nước Đông nam á, Trung quốc, Ấn Độ, Srilanka, Myanmar.
Giá trị:
Loài có gíá trị khoa học và thẩm mỹ. Có thể nuôi trong các trại nuôi bảo tồn để tìm hiểu tập tính, sinh thái của chúng ở vùng đất thấp và rừng ngập mặn, nhằm phục vụ mục đích nghiên cứu khoa học cho học sinh, sinh viên.
Tình trạng:
Loài này hiện ghi nhận ở hầu khắp các tỉnh miền Tây nam bộ và nằm trong Vườn quốc gia Phú Quốc. Sinh cảnh sống của loài bị chia cắt, suy thoái do tác động của các hoạt động khai thác lâm sản và xâm lấn đất rừng.
Biện pháp bảo vệ:
Do sinh cảnh của loài nằm trong Vườn quốc gia. Tuy nhiên vẫn cần kiểm soát việc săn bắt và buôn bán trái pháp luật loài này. Bảo vệ sinh cảnh sống của loài trong tự nhiên, giảm thiểu tác động của các hoạt động xâm lấn đất rừng. Nhân nuôi sinh sản phục vụ nhu cầu của thị trường nhằm giảm thiểu săn bắt từ tự nhiên.

Mô tả loài: Phùng Mỹ Trung, Nguyễn Quảng Trường, Phạm Thế Cường – WebAdmin.

  • Documentation and reference sources:003

Bài liên quan

Côn trùng Insecta

Thực vật Plantae

Nấm Fungi