Hoa báo xuân sapa

HOA BÁO XUÂN SAPA

Primula chapaensis Gagnep., 1929
Primula huana W. W. Smith, 1936
Họ: Anh thảo Primulaceae
Bộ: Đỗ quyên Ericales

Đặc điểm nhận dạng:
Cỏ nhiều năm, có thân rễ dài cỡ 2 cm phủ đầy lông màu hung, mang 1 – 2 lá xuất phát từ gốc; phiến lá hình tim, cỡ 10 – 28 x 8 – 20 cm, chóp tù hay nhọn, mép lá có răng nhỏ; cuống lá dài 15 – 25 cm. Cụm hoa chùm mang 8 – 30 hoa xếp thành dạng tán ở trên cuống chung dài 20 – 30 cm; cuống hoa dài 1,5 – 2 cm. Đài hình chuông dài 6 – 10 mm, xẻ 5 thuỳ, đồng trưởng và dài đến 14 mm ở quả. Cánh tràng màu hồng, gồm ống dài 10 – 12 mm và tận cùng là 5 thuỳ hình trứng ngược dài 4 – 5 mm; các thuỳ khía đôi. Nhị 5, đính ở họng tràng và đối diện với các thuỳ tràng. Bộ nhụy gồm 5 lá noãn hợp thành bầu thượng 1 ô chứa nhiều noãn. Quả nang chứa nhiều hạt.
Sinh học, sinh thái:
Ra hoa tháng 1 – 4, có quả tháng 5 – 8. Cây chịu bóng và ưa đất ẩm nhiều mùn. Mọc rải rác vùng núi đá vôi, ở độ cao 1500 – 1.600 m.
Phân bố:
Trong nước: Lào Cai (Vườn quốc gia Hoàng Liên).
Nước ngoài: Trung Quốc (Vân Nam).
Giá trị:
Loài thực vật thuộc họ Anh thảo Primulaceae này là nguồn gen hiếm và độc đáo. Cây có dáng và hoa đẹp có thể trồng làm cảnh.
Tình trạng:
Khu phân bố rất hẹp (ở Việt Nam mới thấy ở 1 điểm – Vườn quốc gia Hoàng Liên), số cá thể gặp rất ít, môi trường sống có thể bị xâm hại do nạn phá rừng.
Phân hạng: VU A1a,b,c.
Biện pháp bảo vệ:
Loài đã được ghi trong Sách đỏ Việt Nam (1996) với cấp đánh giá “hiếm” (Bậc R). Bảo vệ triệt để những cây còn sót lại ở Vườn quốc gia Hoàng Liên. Có thể nhân giống để gây trồng.

Tài liệu tham khảo: Sách đỏ Việt Nam 2007 – phần thực vật – trang 308.