Cộng sinh
Cộng sinh (symbiosis). Mối quan hệ sống chung gần gũi, lâu dài giữa hai loài khác nhau. “Cây cộng sinh” không phải là một thuật ngữ phân loại chuẩn, mà thường chỉ cây sống trong mối quan hệ cộng sinh với sinh vật khác (nấm, vi khuẩn, tảo hoặc cây khác). Theo nghĩa rộng, cộng sinh gồm cả quan hệ có lợi, trung tính và có hại. Theo nghĩa hẹp, cộng sinh chỉ quan hệ có lợi cho cả hai bên (tương hỗ, mutualism).
Các kiểu quan hệ cộng sinh.
Cộng sinh tương hỗ (mutualism). Cả hai bên đều có lợi. Cây họ Đậu và vi khuẩn nốt sần; rễ cây và nấm rễ.
Hội sinh (commensalism). Một bên có lợi, bên kia không bị hại cũng không được lợi. – Phong lan, dương xỉ bám trên thân cây gỗ (bì sinh). Ký sinh (parasitism) Một bên có lợi, bên kia bị hại. – Tơ hồng (Cuscuta), tầm gửi
Các ví dụ cộng sinh tương hỗ điển hình.
Cây họ Đậu Fabaceae và vi khuẩn nốt sần (rhizobia).
Vi khuẩn sống trong nốt sần ở rễ, cố định N₂ thành ammoniac cho cây.
Cây cung cấp đường (sản phẩm quang hợp) và môi trường sống cho vi khuẩn.
Cây ổ kiến chi Myrmecodia dành cho kiến và ngược lại.
Củ phình của cây (thực chất là phần thân dưới lá mầm, hạ diệp, phình ra) có hệ thống đường hầm và khoang thông nhau. Giúp loài kiến làm tổ, nuôi ấu trùng và trú ẩn trong đó, tránh mưa, nắng và kẻ thù. Cấu trúc này tự có từ khi cây còn non, nên kiến không cần tự đục khoét.
Đối với loài kiến, cây mọc trên thân cây khác, đất ít, khó hút khoáng. Kiến mang thức ăn về tổ rồi thải phân, xác mồi, mảnh vụn hữu cơ vào các khoang. Các chất này phân giải và cung cấp đạm, phosphat và các khoáng cho cây. Kiến có thể tấn công côn trùng ăn lá và các sinh vật gây hại khác, giúp giảm thiệt hại cho cây.
Bài viết liên quan
Côn trùng Insecta
Dế dũi châu á
Tên tiếng Anh:Oriental mole cricket
Tên Latin:Gryllotalpa orientalis
Xén tóc vằn cam
Tên tiếng Anh:Tufted longhorn beetle
Tên Latin:Aristobia approximator
Bướm phượng cam
Tên tiếng Anh:Lemon butterfly
Tên Latin:Papilio demoleus
Thực vật Plantae
Cẩm lai
Tên tiếng Anh:No english name
Tên Latin:Dalbergia oliveri
Vạng trứng
Tên tiếng Anh:No english name
Tên Latin:Endospermum chinense
Muống biển
Tên tiếng Anh:Muống biển
Tên Latin:Ipomoea pescarpae
Nấm Fungi
Nấm cà
Tên tiếng Anh:Sordid blewit
Tên Latin:Lepista sordida
Nấm ngân nhĩ
Tên tiếng Anh:Snow fungus
Tên Latin:Tremella fuciformis
Nấm kèn
Tên tiếng Anh:Golden chanterelle
Tên Latin:Cantharellus cibarius